Op 10 februari 2009 is het comité voor geneesmiddelen voor diergeneeskundig gebruik (CVMP) gestart met een Europese verwijzingsprocedure voor water oplosbare poeders en orale oplossingen welke doxycyclinehyclaat bevatten en bedoeld zijn voor gebruik bij kippen en kalkoenen, door toediening via het drinkwater.

Alle producten met doxycycline – zowel orale oplossingen als producten met en zonder zuurstabilisator – worden behandeld als waren het producten van hetzelfde type. Deze zaak is door het Verenigd Koninkrijk doorverwezen naar het CVMP aangezien men bang was dat er van de verschillen in posologie en indicaties van dergelijke producten mogelijk een ernstig risico voor de volksgezondheid en de diergezondheid zou kunnen uitgaan.

Alle houders van vergunningen voor het op de markt brengen van één of meer van de 172 producten die doxycycline bevatten en door de EG zijn toegelaten voor gebruik bij kippen en/of kalkoenen, dienen aan te tonen hoe werkzaam hun product is in relatie tot dosering en medicatieduur en de potentiële selectie van antimicrobiële resistentie. De verwijzingsprocedure is voortgekomen uit generieke aanvragen ten behoeve van doxycyclinehoudende producten in verschillende doseringen en voor verschillende indicaties, waarbij de dossiers van de aanvragers slechts zeer beperkte informatie bleken te bevatten. Aangezien het niet langer mogelijk is om de werkzaamheid van een generieke aanvraag ter discussie te stellen en het ook niet mogelijk is om uitsluitend de werkzaamheid van de originele registratie ter discussie te stellen, kan een lidstaat die niet bereid is om een generieke aanvraag te aanvaarden alleen teruggrijpen op een algemene verwijzingsprocedure.

Het is interessant om vast te stellen dat deze verwijzingsprocedure zich uitsluitend richt op doxycycline en dat de andere tetracyclines hier niet onder vallen. Het Verenigd Koninkrijk weigerde recentelijk dat doxycycline zou worden geïndiceerd voor de behandeling van E-coli bij kippen, maar kent deze indicatie wel voor de groep van oudere tetracyclines, bij vergelijkbare doseringen. Het is bekend dat de farmacokinetische eigenschappen van doxycycline superieur zijn aan die van bijvoorbeeld oxytetracycline en chloortetracycline. Om tot dezelfde plasmaconcentraties te komen, moeten deze middelen van de oudere generatie tetracyclines in 3 tot 5 keer hogere doseringen worden toegediend. Als men zich afvraagt hoe werkzaam doxycycline is en zich zorgen maakt over mogelijke onderdosering in relatie tot de ontwikkeling van resistentie, waarom wordt hierin dan niet de hele groep van tetracyclines betrokken? Zou het niet waarschijnlijk en zelfs logisch zijn dat er in de nabije toekomst meer verwijzingsprocedures tot stand komen, waaronder een verwijzingsprocedure voor alle tetracyclines? Natuurlijk is dat niet iets waar de industrie op zit te wachten, aangezien verwijzingsprocedures veel tijd en geld kosten, die anders beschikbaar zouden zijn voor de ontwikkeling van nieuwe geneesmiddelen, en geen extra opbrengsten opleveren. Dergelijke verwijzingsprocedures brengen de harmonisatie van samenvattingen van de kenmerken van producten (SPC’s) echter dichterbij en kunnen zelfs resulteren in een soort monografie, dat wil zeggen dat voor vastgelegde geneeskundige claims opgelegde doseringen gelden. Veel van de oudere dossiers, van producten die 10 à 20 jaar geleden zijn toegelaten, bevatten maar beperkte informatie, die niet zal voldoen aan de huidige eisen ten aanzien van het aantonen van de werkzaamheid van een product. Het is echter anderzijds ook duidelijk dat sommige bedrijven veel hebben geïnvesteerd in specifieke geneeskundige claims en niet blij zullen zijn wanneer zij deze vertrouwelijke informatie met andere bedrijven moeten delen.

Deze verwijzingsprocedure voor doxycycline omvat meer producten en vergunninghouders dan ooit tevoren. Het is interessant om te zien wat het resultaat wordt en hoe het CVMP omgaat met ‘vertrouwelijke’ informatie die door afzonderlijke bedrijven is aangedragen. Wat gebeurt er met producten waarvan geen substantiële klinische informatie beschikbaar is? Hoe zal er worden omgegaan met de wachttijden van de afzonderlijke producten, mochten de vereiste vaste doseringen worden verhoogd ten opzichte van wat nu is geregistreerd? Zal het CVMP van aanvragers eisen dat zij een bijgewerkte milieurisicobeoordeling indienen wanneer de doseringen worden verhoogd? En tenslotte kan men zich afvragen of het realistisch is om aan te nemen dat alle producten die doxycycline bevatten – zowel orale oplossingen als producten met en zonder zuurstabilisator – een identiek farmacokinetisch profiel hebben. Het moge duidelijk zijn dat er nog veel vragen onbeantwoord blijven en dat deze verwijzingsprocedure een precedentwerking zal hebben voor toekomstige verwijzingsprocedures.